خدمات کاردرمانی چرا اهمیت دارند؟
کاردرمانی به افرادی خاص کمک میکند تا بتوانند فعالیتهای روزمره و کارهای زندگی خود را بهتر انجام دهند. تا زندگی مستقل و باکیفیت تری داشته باشند.
خدماتی که در کاردرمانی ارائه می شود
- اختلالات رشدی و حرکتی کودکان ( فلج مغزی، تاخیر حرکتی، نوروپاتی های اعصاب محیطی )
- اختلالات نورولوژیک بزرگسالان ( سکته مغزی، ام اس، پارکینسون، ضربه مغزی، ضایعه نخاعی )
- اختلالات ارتوپدیک و توانبخشی دست ( شکستگی، آسیب های تاندونی و لیگامانی، سوختگی )
- ناهنجاری های اسکلتی عضلانی ( لوردوز، کایفوز، صافی کف پا، انحرافات زانو )
و….
در کل می توان گفت فعالیت های کاردرمانی برای کمک به افراد و بهبود زندگی شان می باشد مانند:
- مراقبت از خود: مانند لباس پوشیدن، حمام کردن، غذا خوردن و رسیدگی به بهداشت شخصی
- در رابطه با آموزش: خواندن، نوشتن، تمرکز در کلاس یا حل مسائل درسی
- شغل و حرفه: استفاده از ابزارهای کاری، تایپ کردن یا مدیریت زمان در محیط شغلی
- تفریح و سرگرمی: نقاشی، ورزش یا بازی با دوستان برای شادی و آرامش روانی
- روابط اجتماعی: مثل پختن غذا برای خانواده یا مراقبت از فرزندان.
در یک تقسیم بندی دیگر می توان خدمات کاردرمانی را به موارد زیر دسته بندی کرد
- کاردرمانی جسمی
- کاردرمانی ذهنی و شناختی
- کاردرمانی کودکان
- کاردرمانی سالمندان
- کاردرمانی روانپزشکی
- کاردرمانی در منزل
هدف از خدمات کاردرمانی چیست؟
به افراد کمک میکند تا استقلال بیشتری در زندگی داشته باشند، کیفیت زندگیشان را بهبود بخشند و دوباره به زندگی عادی خود برگردند.
چرا خدمات کاردرمانی ضروری است؟
تمرینات کاردرمانی بر اساس شواهد تجربی تحقیق شده توسط اساتید علمی و اصول انعطافپذیری مغز می باشد. درمان صرفا پزشکی نیست و بر روی انجام دادن کارها و فعالیت های روزمره تمرکز دارد و فرد را درگیر افعالیتهای واقعی روزانه میکند. مضافا براینکه تمرینات کاردرمانی برای تمام سنین در موارد خاص، لازم و ضروری است.
خدمات کاردرمانی برای کودکان
خدمات کاردرمانی برای کودکان و نوجوانان بیشتر روی رشد و یادگیری تمرکز دارد، کودکان بیشترین بهره را از خدمات کاردرمانی می برند چون مغزشان منعطف است. از جمله خدمات کاردرمانی برای کودکان و نوجوانان می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- اختلال طیف اوتیسم (ASD): کاردرمانگر با یاد دادن مهارتهای اجتماعی و تمریناتی برای کنار آمدن کودکان با حساسیتهای حسی شان به آنها کمک میکند.
- مقابله با مشکلات توجه و تمرکز: کاردرمانگر با بازیهای آموزشی توجه و تمرکز کودکان را افزایش داده و رفتارشان را کنترل و اصلاح میکند.
- فلج مغزی: کاردرمانگر با انجام تمرینات به تقویت حرکتهای دست و بدن کمک می کند.
- تأخیرهای رشدی کودکان: کاردرمانگر به کودکان در انجام مهارتهای پایه مثل گرفتن اشیا یا حفظ تعادل کمک می کند.
- اختلالات پردازش حسی: با انجام تمرینات کاردرمانگر کودک می تواند نسبت به حساسیت زیاد خود نسبت به صدا، لمس یا حرکت کنار بیاید.
- مشکلات یادگیری: کاردرمانگر به کودکان در مواردی مانند دیسگرافیا (بدخطی)، دیسکلکولیا (مشکل در ریاضیات) و ضعف در املا کمک می کند.
- اختلالات هماهنگی حرکتی: کاردرمانگر با انجام تمریناتی اعتمادبهنفس کودکان را افزایش داده و در ورزش و هنر به آنها کمک می کند.
- مشکلات حرکتی: کاردرمانگر مشکلاتی که در راه رفتن کودکان وجود دارد را اصلاح می کند مانند تاخیر حرکتی ، مشکلات حرکتی افراد فلج مغزی و….
در پایان شروع زودهنگام کاردرمانی در کودکان، موفقیت تحصیلی آنها را تا ۴۰٪ افزایش می دهد.
خدمات کاردرمانی بزرگسالان
کاردرمانی برای بزرگسالان برای بازگشت به استقلال و کار می باشد:
- پس از سکته مغزی و آسیبهای مغزی: کاردرمانگر با انجام تمریناتی به راه رفتن و استفاده از دستها کمک می کند.
- پس از سانحه و ضایعات نخاعی: کاردرمانگر می تواند استفاده بهتر از ویلچر را آموزش دهد تا فرد در حرکت بتواند مستقل باشد.
- بیماریهای پیشرونده مانند پارکینسون یا MS: کاردرمانگر با انجام تمرینات افت عملکردی افراد را بهبود می بخشد.
- آسیبهای ارتوپدیک: با کمک کاردرمانگر بیمار بعد از شکستگی یا جراحی سریع تر به زندگی و کار برمیگردد .
- بیماریهای روانی: کاردرمانگر با دادن تمرینات و ایجاد روتین روزانه همراه با فعالیتهای معنادار به این بیماران کمک می کند.
خدمات کاردرمانی سالمندان
خدمات کاردرمانی برای سالمندان به حفظ کیفیت زندگی شان کمک می کند:
- پیشگیری از سقوط: کاردرمانگر با بررسی خانه و سپس ایمنسازی محیط از سقوط و صدمه جلوگیری میکند.
- آرتروز و پوکی استخوان: کاردرمانگر با دادن تمرینهای سبک به حفظ حرکت و مراقبت سالمندان از خود کمک می کند.
- دمانس و آلزایمر: کاردرمانگر راهکارهایی را پیشنهاد می دهد که برای یادآوری کارهای روزانه و کاهش وابستگی شان کمک می کند.
- تعویض مفصل: با کمک کاردرمانگر به فعالیتهای مورد علاقه شان مثل باغبانی یا آشپزی می توانند سریع برگردند.
روشها و تکنیکهای مورد استفاده در کاردرمانی
- تمرینات حرکتی
- تمرینات تقویت مهارتهای روزمره
- یکپارچگی حسی
- آموزش مهارتهای شناختی
- استفاده از تجهیزات کمکی
مراحل دریافت خدمات کاردرمانی
- ارزیابی اولیه
- طراحی برنامه درمانی
- اجرای جلسات درمانی
- ارزیابی نتایج و پیگیری
ملاک و معیار کاردرمانگر خوب چیست؟
- داشتن مدرک معتبر: کاردرمانگر باید مدرک معتبر کارشناسی، کارشناسی ارشد یا دکترا در کاردرمانی از دانشگاه علوم پزشکی همراه با شماره نظام پزشکی داشته باشد.
- کاردرمانگرلازم است در این زمینه تجربه کاری داشته باشد.
- کاردرمانگر باید رویکرد بیمارمحور داشته باشد: مراحل درمان درمانگر باید شامل، ارزیابی اولیه جامع، مشخص کردن اهداف واضح و درنهایت همکاری با خانواده باشد.
- جلسات درمانگر باید منظم و دارای روتین هفتگی باشد.
- داشتن رابطه خوب با مراجعه کننده: یک درمانگر خوب باید صبور و خلاق باشد به گونه ای که کودک از جلسات درمانی درمانگر لذت ببرد.
- شفافیت در روند درمان: بازخورد مراجعین قبلی از سایتها یا آشنایان را بررسی کنید تا بتوانید یک درمانگر حرفه ای بیابید. درمانگر باید در دو مورد شفاف باشد: یکی برنامه درمانی دومی پیشرفت در روند درمان.
- تجهیزات کاردرمانگر و کلینیک: کلینیک کاردرمانی باید وسایل و ابزارهای مدرن داشته باشد همچنین بتواند خدمات کاردرمانی را در منزل ارائه دهد . درپایان درنظر داشته باشید ثبات جلسات (حداقل هفتگی) برای گرفتن نتیجه بسیار ضروری و مهم است.
چه زمانی باید از خدمات کاردرمانی بهره ببریم؟
زمانی که انجام کارهای روزمره سخت یا غیرممکن شود مراجعه به کاردرمانی لازم است، مانند موارد زیر:
- اگر کودک خردسال در بازی و حرکت یا در نوشتن مشکل دارد.
- اگر بعد از سکته با دست آسیبدیده نمیتوانید غذا بخورید یا بنویسید.
- اگر سالمند تعادل ندارد و وسایل اش را زیاد گم می کند.
- اگر دانشآموز در املا و ریاضی مشکل دارد.
- اگر بعد از عمل جراحی، مثل قبل قادر به حرکت و یا نوشتن نیست.
اهمیت مداخله زودهنگام در گرفتن خدمات کاردرمانی
مغز در سالهای اولیه زندگی بیشترین انعطاف را دارد و قادر به تغییر و یادگیری است. اگر مشکلات حسی یا یادگیری به موقع تشخیص داده شود در بعضی موارد میتوان آنها را با کمک کاردرمانگر به طور کامل برطرف کرد. بعد از سکته مغزی در بزرگسالان، ۳ تا ۶ ماه اول بهترین زمان برای بهبودی می باشد.
خدمات کاردرمانی کجا ارائه می شود؟
- بیمارستانها: در بخشهای نورولوژی، ارتوپدی و روانپزشکی می توانید از خدمات کاردرمانی بهره ببرید.
- کلینیکهای خصوصی: با تجهیزات مدرن برای کودکان و بزرگسالان خدمات کاردرمانی ارائه می دهند.
- مدارس عادی و استثنایی: کاردرمانگران به دانشآموزان مهارتهای تحصیلی یاد می دهند.
- خانههای سالمندان و مراکز نگهداری: کاردرمانگران در این مراکز برای حفظ استقلال و بهبود کیفیت زندگی به سالمندان خدمات ارائه می دهند.
همچنین در صورت مشغله زیاد شما می توانید در منزل از خدمات کاردرمانی بهره ببرید.
در سازمانهای همانند بهزیستی و هلال احمر می توانید از خدمات کاردرمانی استفاده کنید.
نتیجهگیری:
کاردرمانی راهی است برای رسیدن به زندگی مستقل و بهبود کیفیت زندگی. فراموش نکنید شروع زودهنگام درمان و انتخاب کاردرمانگر حرفه ای شانس موفقیت را افزایش می دهد.
